Honorowe oddanie krwi to czynność, która nie powinna zagrozić zdrowiu dawcy, a tym samym może pomóc uratować życie potrzebującego. Warto jednak pamiętać, że ubytek krwi zawsze może prowadzić do pewnych konsekwencji w organizmie. Dlatego właśnie przed podjęciem decyzji, warto dowiedzieć się czego nie robić i co jeść po oddaniu krwi.
Jakie są skutki uboczne po oddaniu krwi?
Standardowa donacja polega na pobraniu około 450 ml krwi od zdrowego człowieka. Dobry stan fizyczny i psychiczny może odgrywać tu znaczącą rolę, ponieważ nawet u osoby w pełni sił pewne skutki uboczne mogą wystąpić. Pierwszym i najczęstszym objawem bywa spadek ciśnienia krwi. Przyjmuje się, że 450 ml stanowi około 10% całości krwi w organizmie człowieka. Nie jest to ubytek groźny, ale nie należy go też bagatelizować.
Mając to na uwadze, nie powinna dziwić możliwość omdlenia podczas lub bezpośrednio po oddaniu krwi. Efekt ten może być spowodowany wspomnianym niższym ciśnieniem, przejściowym niedotlenieniem tkanek lub osłabieniem ogólnym. W zależności od indywidualnej tolerancji dawcy, widok krwi lub igły może dodatkowo pogorszyć samopoczucie, lub wywołać reakcję wazowagalną prowadzącą do utraty przytomności.
Warto również wspomnieć, że niewłaściwe przeprowadzenie nakłucia lub nieprzestrzeganie zaleceń personelu medycznego może doprowadzić do powstania siniaków lub obrzęku w miejscu wkłucia. Dlatego zaleca się dokładne stosowanie się do instrukcji zarówno przed donacją, jak i w okresie regeneracji. Jeśli zamierzasz przygotować się do oddania krwi, warto wcześniej zapoznać się z odpowiednim jadłospisem i nawodnieniem organizmu.
Czego nie robić po oddaniu krwi?
Z racji tego, że regeneracja hemoglobiny i objętości osocza nie jest natychmiastowa, warto dać odpocząć organizmowi przez kilka godzin. Biorąc pod uwagę ryzyko zasłabnięcia lub zawrotów głowy, szczególnie nie należy prowadzić pojazdów, jeśli nie jest to bezwzględnie konieczne. Skutki uboczne utraty przytomności za kierownicą mogą być bowiem katastrofalne. Nawet lekkie pogorszenie koncentracji lub senność powinny skłonić dawcę do rezygnacji z jazdy na rzecz odpoczynku w spokojnym otoczeniu.
Pamiętając o tym, że po oddaniu krwi organizm może być wyraźnie niedotleniony, odpowiedź na pytanie, czy po oddaniu krwi można pić alkohol, kierując się zdrowym rozsądkiem, powinna brzmieć „nie”. To samo dotyczy palenia papierosów czy przebywania w zbyt nagrzanym lub dusznym pomieszczeniu. Po oddaniu krwi nie warto sięgać po alkohol czy wypalać papierosa, ponieważ używki te mogą dodatkowo rozrzedzić krew, obniżyć ciśnienie oraz nasilić niedotlenienie tkanek. W skrajnych przypadkach może to prowadzić do ponownego omdlenia lub pogorszenia stanu ogólnego.
Zaleca się również unikanie intensywnych wysiłków fizycznych, ciężkich treningów czy sauny przez minimum 24 godziny od donacji. Organizm w tym czasie skupia się na odbudowie objętości osocza i regeneracji poziomu hemoglobiny – nadmierny wysiłek może zakłócić ten proces i wydłużyć okres powrotu do pełnej sprawności.
Co jeść po oddaniu krwi?
Aby uniknąć powikłań i przyspieszyć regenerację organizmu, warto zwrócić uwagę na to, co jeść po donacji. Na szczęście swoistą „nagrodą” za honorową postawę może być dla nas tak zwany pakiet regeneracyjny. Zazwyczaj składa się on głównie ze słodyczy i soków owocowych. Jedzenie czekolady po oddaniu krwi może pomóc w szybkim uzupełnieniu poziomu glukozy i zapobiec spadkowi ciśnienia. Powinno to więc złagodzić objawy hipotensji i dodać energii w pierwszych chwilach po zabiegu. Dodatkowo naturalne soki owocowe mogą dostarczyć niezbędnych witamin oraz elektrolitów, które wspomagają proces regeneracji.
Poza słodyczami i napojami owocowymi zaleca się spożywanie posiłków bogatych w żelazo, witaminę C oraz białko. Warto sięgnąć po chude mięso, ryby, jaja, warzywa liściaste, buraki czy suszone owoce. Witamina C, obecna w owocach cytrusowych i papryce, wspomaga wchłanianie żelaza, co przekłada się na szybsze odtworzenie prawidłowego poziomu hemoglobiny. Jeśli borykasz się z niskim poziomem hemoglobiny, odpowiednio zbilansowana dieta jest szczególnie ważna zarówno przed, jak i po donacji krwi.
Pamiętaj również o odpowiednim nawodnieniu. W ciągu kilku godzin po oddaniu krwi warto wypić co najmniej litr płynów – wody mineralnej, herbaty owocowej lub wspomnianych soków naturalnych. Unikaj natomiast napojów gazowanych z dużą ilością cukru i sztucznych barwników, ponieważ mogą one zakłócać wchłanianie witamin i minerałów. Odpowiednie nawodnienie wspiera odnowienie objętości osocza i pomaga w utrzymaniu prawidłowego ciśnienia krwi.
Jak więc widać, honorowe oddawanie krwi jest procesem, który nie niesie za sobą poważnych zagrożeń zdrowotnych, o ile postępuje się zgodnie z zaleceniami medycznymi. Warto więc pamiętać, że omdlenie czy lekkie osłabienie po oddaniu krwi może być czymś naturalnym i nie należy się tego zbytnio obawiać, dopóki zachowa się ostrożność – na przykład nie wsiadając od razu za kierownicę. Dodatkowo warto skorzystać z rad personelu i zjeść porządną dawkę otrzymanej czekolady, nawet w charakterze nagrody za dobry uczynek. Znając te podstawowe zasady dotyczące tego, czego nie robić i co jeść po oddaniu krwi, proces ten powinien przebiec bez komplikacji, a dawca szybko powróci do pełnej sprawności.
2 komentarze
Ja po oddawaniu krwi zawsze idę na wyżerkę, coś słodkiego, coś tłustego, by jak najszybciej odzyskać energię. :)
Dokładnie, ja od razu jak wychodzę z punktu krwiodawstwa to zżeram jedną tabliczkę czekolady xD i potem cały dzień dojadam, bo brakuje mi energii po oddaniu krwi.